بنام خدا - از نظر اسلام فرزند داشتن و باقی گذاردن نسل برای هر مسلمانی امری راجح و مطلوب است و این امر مورد هیچ مناقشه ای نیست.بدون شک اقدام برای کنترل و یا افزایش جمعیت به عنوان یک حکم ثانوی در شرایط وجود ضرورت و مصلحت ملزمه امری پذیرفته و از نظر شریعت واجب و لازم است. پرسش مورد بحث در این نوشتار است که آیا پر فرزند بودن خانوادۀ فرد مسلمان و کثرت جمعیت جامعۀ اسلامی با اصول و مبانی و اهداف و ارزش های ثابت اسلامی سازگارتر است به گونه ای که بتوان آن را در شرایط عادی به عنوان حکم اوّلی اسلام که فرد و دولت اسلامی باید آن را ملاک عمل استحبابی قرار دهد و یا کاهش جمعیت و کم فرزند بودن خانواده؟
[ادامه مطلب ...]
بنام خدا- نظریه استخلاف شهید صدر به عنوان یک نظریه در مورد دولت اسلامی مطرح شده است که به ظاهر با نظریه ولایت فقیه که در قانون اساسی ج ا ا آمده ناسازگار است ولی دقت در این نظریه نشان می دهد که هر چند نمی توان بر این نظریه نام ولایت فقیه گذارد ولی عملا همان کارکرد نظریه ولایت فقیه را داشته و مرجع تقلید و به عبارت دیگر مجتهد جامع الشرایط را در راس هرم قدرت سیاسی کشور قرار می دهد و از این رو کاملا با قانون اساسی ج ا ا منطبق است.
بنام خدا
در مساله حق حضانت کودک سه نظریه میان فقهای شیعه وجود دارد؛ نظریه مشهور حق حضانتِ مادر تا هفت سالگی برای دختر و تا دو سالگی برای پسر و حق حضانت پدر برای پسر پس از دو سالگی می باشد. نظریه جدید این نوشتار که تقریر بحثی در حوزه علمیه امام خمینی تهران(ازگل) است واگذاری حق نگهداری فرزند چه دختر و چه پسر تا هفت سالگی به مادر( رای مرحوم آیت الله خویی) و حق اتخاذ تصمیمات فراحضانتی نسبت به فرزند برای پدر پس از دو سالگی است.
نویسنده کتاب در نظریه ای جدید که باید آن را در تاریخ فقه بی سابقه دانست اجرای احکام اسلامی توسط حکومت دینی را در صورتی که اکثریت مردم با آن موافق نباشند نامشروع دانسته است. در این نوشتار این مدعا مورد بررسی و نقد اجمالی قرار گرفته است.
کتاب حکومت دینی و حقوق انسان که پاسخ های آیت الله منتظری به سوالات تعدادی از شاگردان خود است حاوی نکات مهمی در بحث اندیشه سیاسی و حقوق اجتماعی و سیاسی انسان از دیدگاه اسلام است. از آنجا که دیدگاه های اصلی مطرح شده در این کتاب بعضا عدول از نظریه ای است که ایشان در طول سالیان طولانی به تنقیح و تدوین آن همت گماشته است تحلیل این دیدگاه ها از اهمیت خاصی برخوردار است. در این نوشتار و توشتارهای یعدی نگاهی نقادانه و کوتاه به مسائل مربوط به اندیشه سیاسی که در این کتاب آمده خواهیم داشت انشاء اله
صلاحیت زنان برای تصدی مناصب عالی رتبه سیاسی از مسائل مهم اندیشه سیاسی اسلام است. در این نوشتار این بحث از نظر فقهی بررسی شده است. صاحب «دراسات فی ولایت الفقیه» بر عدم مشروعیت این امر اصرار داشته و روایات فراوانی را برای این منظور جمع آوری کرده است. از آنجا که ما پیش از این، این روایات را در بحث قضاوت زن مورد بررسی قرار داده ایم در این مقاله با اشاره از آنها گذشته وتنها نقدهای خود را بر استدلال های مطرح شده ذکر کرده ایم. بر اساس این نوشتار دلیل کافی برای نفی مشروعیت تصدی این مناصب- لااقل در زمان ما- وجود ندارد و تنها مانع برای تصدی اصل عملی است که در صورت مناقشه در آن و یا پذیرفتن دلیل لفظی مخالف این مانع هم برطرف می گردد.
در این نوشتار استدلال کسانی که به مقبوله عمر بن حنظله برای اثبات شرط بودن اجتهاد برای قاضی تمسک کرده اند مطرح شده و این استدلال مشروحا مورد مناقشه قرار گرفته است. این بحث در مهرماه 1390 در حوزه علمیه امام خمینی تهران ارائه گردیده است.
در این نوشتار با بررسی و نقد سایر استدلال های ارائه شده برای شرط بودن اچتهاد برای قاضی استدلال های نظریه جواز قضاوت برای غیر مجتهد مطرح شده و با مناقشه در برخی از استدلال های معروف، ادله دیگری در دفاع از این نظریه مطرح شده است. این مبحث در مهرماه و آبان ماه سال 1390 در حوزه علمیه امام خمینی تهران تقریر شده است.
این مقاله به بررسی صلاحیت یا عدم صلاحیت زنان برای قضاوت از منظر فقه شیعه پرداخته است. برای اظهار نظر در مسائلی از این قبیل که رویکرد غربی و غربگرایانه به یکی از دو طرف بحث گرایش دارد باید کاملا هشیار بود تا تحت تاثیر این گرایش ها قرار نگیریم و منابع دینی را بسوی خواسته خود سوق ندهیم. ولی این توجه نباید ما را بسوی احتیاطی بدون مبنا بکشاند و ترس افتادن به دام گرایشات نوگرایانه ما را از فهم صحیح و از روی تامل بازدارد. در این مقاله سعی شده است مساله از منظر منابع فقهی مورد مطالعه و بررسی قرار گیرد.
مقالات فقهی حکم برخورد با مرتدین و منکران ضروری
مقالات بررسی فقهی احکام پوشش و نگاه
مقالات بررسی فقهی ولایت پدر و جد بر ازدواج دختر صغیر و بالغ